NVZA.nl - HARM-onderzoek, Eindrapport, 200611
NVZA bouwstenen
Vacatures >>
22-07-2010
Vacature 20100722- Catharina-ziekenhuis Eindhoven/Projectapotheke... Lees meer
 
Agenda >>
07-09-2010
Symposium SLAZ 'implementatie medication reconciliation' Lees meer
21-09-2010
Tweedaagse beginnerscursus WMO en GCP Lees meer
 
Recente items >>
27-07-2010
EAG symposium 15 oktober 2010 Lees meer
 
AlgemeenDetail
HARM-onderzoek, Eindrapport, 200611

Eindrapport van het HARM-onderzoek naar 'Hospital Admissions Related to Medication' in Nederland. De resultaten zijn op 28 november 2006 gepresenteerd.

Samenvatting
Gepubliceerde onderzoeken naar de frequentie van geneesmiddel gerelateerde ziekenhuisopnames laten sterk wisselende cijfers (0,1% tot 54%) zien en er zijn maar weinig gegevens beschikbaar met betrekking tot de Nederlandse situatie. Dit wasde aanleiding om de omvang van het probleem in Nederland te onderzoeken middels het HARM (Hospital Admissions Related to Medication) onderzoek. Daarnaast richtte het HARM-onderzoek zich op de kosten van potentieel vermijdbare ziekenhuisopnames en op het identificeren van risicofactoren voor dergelijke opnames.

Een prospectief, nested case-control onderzoek werd uitgevoerd in 21 verschillende ziekenhuizen verspreid over Nederland. In deze centra werden gedurende een periode van 40 dagen alle acute opnames gescreend, met uitzondering van psychiatrische patiënten, bevallingsgerelateerde opnames en patiënten jonger dan 18 jaar. Bij een reden van opname die in combinatie met het geneesmiddelgebruik op een “triggerlist” vermeld stond, werd de mogelijkheid van de relatie met het geneesmiddel overlegd met de behandelend arts. Indien de opname mogelijk geneesmiddel gerelateerd was, werden gegevens verzameld over de medische voorgeschiedenis en de medicatie van de patiënt. Bij iedere geneesmiddel gerelateerde opname werd een controle patient (gematched op leeftijd en geslacht) gezocht, die opgenomen was in dezelfde periode en in het zelfde ziekenhuis als de case patient.
De cases werden centraal beoordeeld door twee onafhankelijke personen op causaliteit en vermijdbaarheid. Bij verschillen in beoordeling werd consensus bereikt.

De frequentie van geneesmiddel gerelateerde ziekenhuisopnames was 2,4% van alle ziekenhuisopnames en 5,6% van de acute opnames. Van deze opnames werd 46%  als potentieel vermijdbaar beoordeeld. Geextrapoleerd naar heel Nederland betekent dit 41.000 geneesmiddel gerelateerde ziekenhuisopnames,en 19.000 potentieel vermijdbare opnames per jaar. De geschatte kosten hiervan zijn ruim 85 miljoen euro per jaar.
 
Patiënten ouder dan 65 jaar hadden een tweemaal zo hoge frequentie van geneesmiddel gerelateerde opnames ten opzichte van patiënten jonger dan 65 jaar.
Gastro-intestinale bloedingen, cardiovasculaire problemen, respiratoire aandoeningen, andere gastro-intestinale klachten en ontregelde diabetes mellitus waren de meest gevonden geneesmiddel gerelateerde opnames. De geneesmiddelen die de meeste problemen veroorzaakte waren trombocyten-aggregatieremmers, coumarines, NSAIDs, psycholeptica, antidiabetica en corticosteroïden.
Therapieontrouw, verminderde cognitie, verminderde nierfunctie, het niet zelfstandig wonen, meerdere aandoeningen in de medische voorgeschiedenis en polyfarmacie zijn geïdentificeerd als de belangrijkste onafhankelijke risicofactoren.
 
Het verdient aanbeveling om patiënten met deze kenmerken proactief te benaderen voor extra medicatiebegeleiding (bijvoorbeeld in de vorm van een periodieke medicatiereview, waarbij gekeken wordt naar bijwerkingen, ongewenste polyfarmacie, therapietrouw en effectiviteit). Gezamenlijke aanpak van de verschillende behandelaren is hier aan te bevelen. Daarnaast kan aanbevolen worden om informatie uit te wisselen tussen behandelaren en apothekers omtrent zaken als nierfunctie en comorbiditeiten, zodat de huidige medicatiebewaking met dit soort individuele patiëntfactoren uitgebreid kan worden.
De effectiviteit van dergelijke interventies en strategieen ten aanzien van het terugdringen van het aantal geneesmiddel gerelateerde ziekenhuisopnames dient nader onderzocht te worden.

Eindrapport_HARM_definitief_200611.pdf (pdf, 387 kb)
NEDERLANDSE VERENIGING VAN ZIEKENHUISAPOTHEKERS